अमेरिकी साम्राज्यवादलाई चीनका विरुद्ध भारतलाई खडा गर्नका लागि ‘नाटु नाटु’ जस्ताे थर्ड क्लास गीतलाई ओस्कर (अवार्ड) दिनुपर्ने आवश्यकता (बाध्यता) छ। मूर्खहरुलाई पछि (याे कुरा) समझमा आउनेछ। अहिले नाँचुन्।
जिन्दगीमा जब पनि प्रशंसा पाइन्छ, (तब) सबभन्दा पहिले याे हेर्नुहाेस् कि कसले (प्रशंसा) गरिरहेकाे छ अनि किन गरिरहेकाे छ? कुनै निहित स्वार्थकाे पहचान नगरि तपाईं बहकिनुहुन्छ।
नाटाे-नाटाे
दाेस्राे जरूरी कुरा हाे आत्म-विश्लेषण (आत्म-मूल्यांकन वा स्व-मूल्यांकन)। यदि मेराे कुनै घटिया कृतिले धेरै वाह-वाही पाउँछ भने म त्यसलाई मेटाइदिन्छु (नष्ट गरिदिन्छु)।
हालैमा ‘रेत समाधि’ जस्ताे औसतभन्दा तल्लाे दर्जाकाे किताबलाई पनि ‘बुकर पुरस्कार’ (The Booker Prizes) मिल्याे। यी घटनाहरुले मलाई ती दिनहरुकाे याद दिलाउँछ, जब भारतकाे नयाँ बजारमा कस्मेटिक बेच्नका लागि सुस्मिता सेनलाई ब्रह्माण्ड सुन्दरी (Miss Universe) काे उपाधिद्वारा सुभाेषित गरियाे।
सन् १९९४ मा मिस युनिभर्सकाे ताज लगाउँदै सुस्मिता सेन
त्याे नब्बेकाे दशककाे दौर थियाे। त्यसपछिकाे कहानी तपाईंलाई थाहै छ। हरेक सानाे-ठूलाे सहरकाे गल्लीहरुमा च्याउ जसरी ब्यूटी-पार्लरहरु उम्रिए। हरेक दाेस्राे भारतीय केटी आफुलाई कुरुप मान्दै त्यहाँ जान थालिन्। यहाँसम्म कि सुन्दरताका मानकहरु पनि बदलिए। उबटन र मुल्तानी मिट्टी (माटाे) ले चम्किरहेकाे, राम्राे साडीमा बेरिएकाे वधू अब कसैलाई मनपर्दैन। सबैलाई फेशियल, आई ब्राे, पेडिक्योर, मेनिक्योर, भ्याक्सिङ गरिएको मैनबत्तीकाे गुड़िया प्रिय लाग्छ।
हामीले बिर्सियाैं कि बजार पहिले तपाईंको जिन्दगीलाई राम्राे बनाउनका लागि साधन उपलब्ध गराउँछ अनि यस्ताे देखाउँछ (भान पार्छ) कि तपाईं एक अति नै घटिया जिन्दगी जिइरहनुभएकाे छ। तपाईंलाई लाग्छ कि सरकारी स्कूल र अस्पताल बेकार छ अनि प्राइभेट राम्राे छ।
फेयर एंड लबली
नतीजा याे हुन्छ कि तपाईं सरकारलाई राम्राे शिक्षा, स्वास्थ्य र रोजगारका लागि दवाब दिन छोड्नुहुनेछ अनि बिस्तारै-बिस्तारै कल्याणकारी राज्यकाे अवधारणालाई तपाईंकाे सहमतिमा नै फासिस्ट व्यक्तिहरुद्वारा समाप्त पारिनेछ।
ठीक यसैगरि प्राइभेट क्षेत्रकाे केही उच्च स्यालरी पाउने व्यक्तिहरुलाई प्रचारित गरेर तपाईंलाई बताइन्छ कि कसरी निजी क्षेत्र सरकारी क्षेत्रभन्दा राम्राे सुखसुविधाहरु दिन्छ। तपाईंलाई याे सोच्ने फ़ुर्सद हुँदैन कि यति ठूलाे देश र यति ठूलाे जनसंख्यालाई रोजगार दिनका लागि निजी क्षेत्रसँग कति ठूलाे पूँजी र संसाधन छ? तपाईं याे पनि बुझ्नुहुन्न कि स्यालरी जागिरकाे एउटा हिस्सा हाे। सामाजिक सुरक्षा, मान-सम्मान, देशकाे प्रगतिसँग सीधा रुपमा जाेडिने जुन मौका एक VLW वा ब्लक कर्मचारीसँग छ, त्याे कुनै सत्य नाडेलासँग पनि छैन।
नतीजा, तपाईं आफ्ना बच्चाहरुलाई कारपोरेट गुलाम बन्नका लागि प्रोत्साहित गर्नुहुन्छ अनि उनीहरु ती पैसाहरुले भरपूर एक असफल जिन्दगी जिइरहन्छन्। यसरी, तपाईं शोषण र युद्धआधारित पूँजीवादी व्यवस्थाका कल्पतरुका जराहरुमा आफ्नाे रगतलाई पानी ठानेर सिंचिरहनुहुन्छ।
आजका परिस्थितिहरुमा म देशकाे राजनीतिक व्यवस्थाप्रति मध्यम वर्गकाे माैनताका बारेमा धेरैथाेक सुनिरहन्छु। याे मध्यम वर्ग काे हाे अनि के हाे यसकाे राजनीतिक, सामाजिक चरित्र? याे त्यही वर्ग हाे जसकाे आधी जनसंख्या ब्यूटी-पार्लरकाे आशे हुन् सुन्दर देखिनका लागि अनि बाँकी (आधा जनसंख्या) महानगरहरुमा एउटा फ्ल्याट किन्नुलाई नै आफ्नो जीवनकाे सबभन्दा ठूलाे उपलब्धि मानेर सारा गलत-सही काम निर्विकार भावले गर्छन्।
नाटु-नाटु ओस्कर अवार्ड
अब एक नयाँ चाल चलिएकाे छ। हाम्राे हजाराैं बर्ष पुरानाे शास्त्रीय संगीतमाथि (आधारित) कुनै पनि गीत उनीहरुलाई ओरिजिनल लाग्दैन, तर एक सी ग्रेड फिल्मकाे डी ग्रेड गीतलाई पुरस्कार मिल्छ। उनीहरु जान्दछन् कि राष्ट्रवादकाे यस घिनलाग्दाे दौरमा अधिकांश भारतीयहरुकाे दिमागलाई यसले कति आनन्द दिनेछ अनि गधाहरुलाई नाँचिरहेकाे हेर्नु मजेदार त हुन्छ नै।
समाज र देशकाे पतनका लागि सबभन्दा बढी जिम्मेदार विचारहरुकाे पतन हुन्छ। सकिन्छ भने यसलाई बचाउनुहाेस्।
जाँदा-जाँदै बताइदिऊ कि हाथीमाथि बनेकाे डक्युमेन्ट्रीलाई मिलेकाे पुरस्कारका लागि उनीहरुका निर्माता साँच्चिकै बधाईका पात्र छन्।
एलिफेन्ट विस्परर
तपाईंलाई याे विरोधाभास लागिरहेकाे हाेला तर फलामकाे पञ्जा मखमलकाे पञ्जाभित्र नै लुकिरहेकाे हुन्छ।
